Zepbound và Wegovy là các loại thuốc tiêm dành cho quản lý cân nặng ở người lớn bị béo phì hoặc thừa cân tại Mỹ. Zepbound, một chất chủ vận thụ thể kép GIP/GLP-1, có thể mang lại hiệu quả giảm cân cao hơn so với Wegovy, loại thuốc chỉ nhắm đến GLP-1. Cả hai đều yêu cầu tiêm hàng tuần và có các tác dụng phụ tương tự như buồn nôn và tiêu chảy. Bài viết cung cấp các thông tin so sánh chi tiết về 2 loại thuốc này nhưng việc lựa chọn phương án tốt nhất phụ thuộc vào các yếu tố cá nhân như tiền sử bệnh, khả năng dung nạp tác dụng phụ và chi phí. Vì vậy người bệnh vẫn phải tham khảo ý kiến chuyên gia y tế trước khi quyết định.
Tổng quan về Zepbound và Wegovy
Trong những năm gần đây, lĩnh vực điều trị bằng dược phẩm cho bệnh béo phì và các rối loạn chuyển hóa liên quan đã mở rộng đáng kể. Trong bối cảnh đó, hai loại thuốc tương đối mới đã thu hút sự quan tâm lớn là Zepbound và Wegovy. Cả hai đều nhằm giúp bệnh nhân đạt được mức giảm cân đáng kể, nhưng chúng không giống nhau về công thức, cơ chế hoạt động, lịch trình liều dùng hay tác dụng phụ.
Trong hướng dẫn chi tiết này, chúng ta sẽ đi sâu vào cách hoạt động của từng loại thuốc, những điểm tương đồng và khác biệt, tác dụng phụ, cũng như các vấn đề liên quan đến chi phí và bảo hiểm. Đến cuối bài viết, bạn sẽ có cái nhìn rõ ràng hơn về loại thuốc nào có thể phù hợp với bạn hoặc người thân của mình. Bài viết được dịch từ website Driphydration.com (Mỹ).
Zepbound và Wegovy: những điều cơ bản
Zepbound và Wegovy đều là thuốc tiêm dưới da được thiết kế để hỗ trợ giảm cân đáng kể. Mặc dù cả hai thuộc nhóm thuốc giúp điều chỉnh cảm giác thèm ăn và trao đổi chất, nhưng cơ chế hoạt động và thành phần hóa học của chúng không giống nhau. Hiểu rõ về các nguyên tắc cơ bản sẽ giúp bệnh nhân và bác sĩ xác định đâu là lựa chọn phù hợp hơn trong từng trường hợp cụ thể.
Zepbound và Wegovy có cơ chế hoạt động khác nhau
Zepbound là tên thương mại của tirzepatide, một loại thuốc được phê duyệt để quản lý cân nặng ở người lớn bị béo phì hoặc thừa cân kèm theo các biến chứng sức khỏe khác. Tirzepatide là một chất chủ vận thụ thể kép GIP/GLP-1, tức là nó liên kết và kích hoạt hai loại thụ thể hormone quan trọng:
- GIP (glucose-dependent insulinotropic polypeptide)
- GLP-1 (glucagon-like peptide-1)
Cả hai hormone này giúp điều chỉnh đường huyết và kiểm soát sự thèm ăn.
Bằng cách tác động đồng thời lên hai con đường thay vì chỉ một, Zepbound có thể mang lại hiệu quả giảm cân cao hơn so với các loại thuốc chỉ nhắm vào thụ thể GLP-1.
Ngược lại, Wegovy là tên thương mại của semaglutide, một loại thuốc được phê duyệt đặc biệt cho quản lý cân nặng. Nó chủ yếu hoạt động như một chất chủ vận thụ thể GLP-1, giúp:
- Gửi tín hiệu tạo cảm giác no
- Làm chậm quá trình làm rỗng dạ dày
- Giảm cảm giác thèm ăn
Điều này dẫn đến giảm lượng calo tiêu thụ và sau đó là giảm cân. Mặc dù Wegovy rất hiệu quả, nhưng cơ chế hoạt động của nó bị giới hạn hơn so với Zepbound, vì nó chỉ nhắm đến con đường GLP-1 mà không tác động đến GIP.
Zepbound và Wegovy: những điểm giống và khác nhau
Cả Zepbound và Wegovy đều được tiêm dưới da và được chỉ định để điều trị dài hạn, thay vì giảm cân trong thời gian ngắn. Cả hai đều có hiệu quả cao nhất khi được kết hợp với chế độ ăn uống hợp lý, tăng cường vận động và thay đổi lối sống.
Tuy nhiên, sự khác biệt giữa hai loại thuốc nằm ở:
- Mức độ tác động của hormone: Zepbound hoạt động trên cả GIP và GLP-1, trong khi Wegovy chỉ tác động lên GLP-1.
- Lịch trình liều dùng: Cả hai đều tiêm một lần mỗi tuần, nhưng liều lượng và thời gian tăng liều có thể khác nhau.
- Hồ sơ tác dụng phụ: Dù có điểm chung, nhưng tác dụng phụ của từng loại có thể khác biệt về mức độ nghiêm trọng.
- Tốc độ giảm cân: Một số nghiên cứu cho thấy Zepbound có thể mang lại hiệu quả giảm cân mạnh hơn do tác động kép lên quá trình trao đổi chất.
Tóm lại, trong khi Wegovy chỉ tận dụng cơ chế GLP-1, Zepbound có thể tạo ra hiệu ứng trao đổi chất mạnh mẽ hơn nhờ tác động kép GIP và GLP-1. Tuy nhiên, mỗi người có phản ứng sinh học khác nhau, và một số bệnh nhân có thể đáp ứng tốt hơn với một loại thuốc so với loại còn lại.
Zepbound và Wegovy được FDA phê duyệt theo các chỉ định khác nhau
Mặc dù cả hai loại thuốc đều hướng đến mục tiêu hỗ trợ giảm cân, nhưng sự khác biệt trong chỉ định phê duyệt có thể có ý nghĩa quan trọng.
- Wegovy được FDA phê duyệt để quản lý cân nặng mãn tính ở người lớn bị béo phì (BMI ≥30) hoặc thừa cân (BMI ≥27) kèm theo ít nhất một tình trạng sức khỏe liên quan đến cân nặng (ví dụ: cao huyết áp, tiểu đường type 2 hoặc rối loạn mỡ máu). Nó cũng được phê duyệt để sử dụng ở thanh thiếu niên trong một số điều kiện nhất định.
- Zepbound, với thành phần tirzepatide, được phê duyệt cho người lớn bị béo phì hoặc thừa cân kèm theo các rối loạn chuyển hóa khác. Các điều kiện phê duyệt của nó nhìn chung giống với Wegovy, nhưng có thể khác nhau đôi chút về nhãn dán và hướng dẫn sử dụng.
Trong tương lai, với nhiều nghiên cứu lâm sàng hơn, những chỉ định này có thể được mở rộng hoặc điều chỉnh để phù hợp với nhiều nhóm bệnh nhân hơn.
Zepbound và Wegovy có các tác dụng phụ tương tự
Giống như hầu hết các loại thuốc khác, cả Zepbound và Wegovy đều có thể gây ra tác dụng phụ. Nhiều tác dụng phụ này xuất phát từ ảnh hưởng của thuốc lên hệ tiêu hóa, do cả hai loại thuốc đều làm chậm quá trình tiêu hóa và thay đổi cảm giác thèm ăn. Hiểu rõ các tác dụng phụ tiềm ẩn sẽ giúp bệnh nhân chuẩn bị tốt hơn và có những cuộc thảo luận hiệu quả với bác sĩ của mình.
Tác dụng phụ phổ biến của Zepbound và Wegovy
Đối với cả hai loại thuốc, các tác dụng phụ phổ biến thường bao gồm:
- Buồn nôn: Cảm giác nôn nao hoặc khó chịu ở dạ dày là tác dụng phụ được báo cáo thường xuyên nhất. Khi cơ thể thích nghi với thuốc, buồn nôn thường giảm dần.
- Tiêu chảy: Sự thay đổi trong hoạt động của ruột có thể dẫn đến phân lỏng.
- Táo bón: Ngược lại với tiêu chảy, một số bệnh nhân có thể bị chậm nhu động ruột, dẫn đến táo bón.
- Nôn mửa: Một số bệnh nhân có thể gặp tình trạng nôn mửa nếu cơ thể phản ứng mạnh với liều thuốc hoặc nếu họ ăn quá nhiều sau khi tiêm.
- Đau bụng hoặc khó chịu vùng bụng: Chuột rút nhẹ đến trung bình hoặc cảm giác khó chịu ở bụng có thể xảy ra trong quá trình cơ thể điều chỉnh với thuốc.
Nhiều bệnh nhân nhận thấy các tác dụng phụ này rõ rệt nhất trong giai đoạn đầu khi bắt đầu sử dụng thuốc hoặc khi tăng liều. Điều chỉnh liều từ từ theo hướng dẫn của bác sĩ thường giúp giảm thiểu các vấn đề này.
Tác dụng phụ nghiêm trọng của Zepbound và Wegovy
Mặc dù hiếm gặp, nhưng một số tác dụng phụ nghiêm trọng vẫn có thể xảy ra gồm:
- Viêm tụy: Tình trạng viêm tụy có thể biểu hiện dưới dạng đau bụng dữ dội, buồn nôn kéo dài và nôn mửa
- Vấn đề về túi mật: Một số bệnh nhân có thể gặp sỏi mật hoặc viêm túi mật, với triệu chứng đau vùng bụng phía trên bên phải, sốt hoặc vàng da.
- Vấn đề về thận: Sự thay đổi trong cân bằng dịch và đường huyết có thể ảnh hưởng đến chức năng thận.
- Phản ứng dị ứng: Dù hiếm gặp, phản ứng dị ứng nghiêm trọng có thể bao gồm phát ban, khó thở hoặc sưng mặt và cổ họng.
Nếu xảy ra bất kỳ tác dụng phụ nghiêm trọng nào, bệnh nhân nên tìm kiếm sự chăm sóc y tế ngay lập tức.
Ozempic, Wegovy, Mounjaro và Zepbound có gây rụng tóc không?
Rụng tóc không phải là tác dụng phụ trực tiếp và phổ biến của các chất chủ vận GLP-1 hoặc GIP/GLP-1 như Wegovy, Zepbound, Ozempic hay Mounjaro. Tuy nhiên, có ghi nhận tại một số người tình trạng tóc mỏng hoặc rụng tóc đáng kể sau khi giảm cân. Hiện tượng này thường bắt nguồn từ thay đổi cân nặng đột ngột, chứ không phải từ bản thân thuốc. Khi cơ thể trải qua những thay đổi lớn về dinh dưỡng, trao đổi chất hoặc hormone, chu kỳ mọc tóc có thể bị gián đoạn tạm thời.
Nếu bạn nhận thấy tình trạng rụng tóc bất thường, hãy trao đổi với bác sĩ. Họ có thể đề xuất điều chỉnh chế độ ăn uống, bổ sung vi chất dinh dưỡng hoặc các biện pháp khác để đảm bảo cơ thể nhận đủ dưỡng chất và giảm bớt căng thẳng sinh lý có thể gây rụng tóc.
Tổng quan về Zepbound và Wegovy trong giảm cân
Cả Zepbound và Wegovy đều có thể mang lại hiệu quả giảm cân đáng kể khi được kết hợp với thay đổi lối sống. Tuy nhiên, một số nghiên cứu ban đầu cho thấy Zepbound có thể có lợi thế nhỏ về tổng tỷ lệ giảm cân, có thể do nó kích hoạt hai con đường hormone thay vì chỉ một.
Zepbound có thể giúp giảm cân nhiều hơn Wegovy
Các nghiên cứu lâm sàng ban đầu và dữ liệu thực tế cho thấy bệnh nhân sử dụng Zepbound (tirzepatide) có thể đạt được mức giảm cân cao hơn so với những người dùng Wegovy (semaglutide). Tuy nhiên, sự khác biệt này không phải lúc nào cũng đảm bảo và còn phụ thuộc nhiều vào yếu tố cá nhân như: mức độ tuân thủ chế độ ăn uống, thói quen tập luyện và điều kiện trao đổi chất ban đầu. Tuy nhiên, cơ chế tác động kép của Zepbound khiến nó trở thành lựa chọn hấp dẫn cho một số bệnh nhân, đặc biệt là những người đã không đạt kết quả tốt với các liệu pháp chỉ nhắm vào GLP-1.
Nghiên cứu lâm sàng về Zepbound
Các thử nghiệm lâm sàng về tirzepatide đã cho thấy mức giảm cân đáng kể, với một số bệnh nhân giảm từ 15% đến hơn 20% trọng lượng cơ thể. Những nghiên cứu này, được thực hiện trên một số lượng lớn người tham gia trong nhiều tháng, liên tục chỉ ra rằng tirzepatide giúp giảm cân nhiều hơn so với giả dược và trong nhiều trường hợp, hơn cả semaglutide. Tuy nhiên, kết quả có thể khác nhau tùy từng cá nhân. Một số bệnh nhân có thể giảm cân nhiều hơn, trong khi những người khác giảm ít hơn.
Lợi ích quan trọng của Zepbound là cơ chế tác động kép của nó không chỉ hỗ trợ giảm cân mà còn cải thiện quá trình chuyển hóa, bao gồm kiểm soát đường huyết tốt hơn và có thể cải thiện các chỉ số sức khỏe tim mạch.
Mất bao lâu để giảm cân với Wegovy?
Bệnh nhân sử dụng Wegovy thường bắt đầu thấy giảm cân nhẹ trong tháng đầu tiên hoặc tháng thứ hai. Tuy nhiên, sự giảm cân đáng kể hơn thường rõ ràng sau 3 đến 6 tháng sử dụng liên tục. Trong vòng một năm, các thử nghiệm lâm sàng đã chỉ ra rằng Wegovy có thể giúp người dùng giảm trung bình khoảng 15% trọng lượng ban đầu – mặc dù một lần nữa, kết quả này có thể khác nhau giữa các cá nhân. Kiên nhẫn và tuân thủ liệu trình điều trị là yếu tố quan trọng, vì tiến trình giảm cân có thể diễn ra từ từ thay vì giảm mạnh ngay lập tức.
Nghiên cứu lâm sàng về Wegovy
Các thử nghiệm lâm sàng của Wegovy cho thấy nhiều người tham gia có thể đạt mức giảm cân từ 10-15% trong vòng một năm, đặc biệt khi kết hợp với chế độ ăn và tập luyện. Những nghiên cứu này đã khẳng định Wegovy là một trong những lựa chọn hàng đầu trong điều trị giảm cân bằng thuốc.
Dù Zepbound có thể nhỉnh hơn về hiệu quả tổng thể, nhưng Wegovy vẫn là một lựa chọn đáng tin cậy với hồ sơ an toàn và hiệu quả vững chắc.
Zepbound và Wegovy có liều dùng khác nhau
Cả hai loại thuốc đều được tiêm bằng bút tiêm đã được nạp sẵn, nhưng chúng có lịch trình liều dùng và cách tăng liều khác nhau. Hiểu rõ những điểm khác biệt này là rất quan trọng, vì tuân thủ đúng phác đồ điều trị là chìa khóa giúp giảm thiểu tác dụng phụ và tối ưu hóa kết quả.
Liều dùng của Zepbound
Việc điều chỉnh liều Zepbound được thực hiện theo lộ trình tăng dần nhằm giúp cơ thể thích nghi và giảm tác dụng phụ trên hệ tiêu hóa. Thông thường, bệnh nhân bắt đầu với liều thấp và tăng dần trong vài tuần. Mỗi liều được tiêm một lần mỗi tuần, vào khoảng cùng một thời điểm mỗi tuần. Bác sĩ sẽ hướng dẫn bệnh nhân về từng mức tăng liều, với phạm vi từ liều khởi đầu thấp đến liều duy trì mục tiêu, giúp đạt được hiệu quả điều trị tối đa.
Do tirzepatide có cơ chế tác động kép, các chuyên gia y tế có thể thận trọng hơn trong việc tăng liều. Một số bệnh nhân có thể duy trì ở mức liều trung bình nếu họ gặp phải tác dụng phụ khó chịu hoặc nếu việc giảm cân đạt được kết quả mong muốn ngay ở liều thấp hơn.
Liều dùng của Wegovy
Wegovy cũng sử dụng lịch trình tiêm một lần mỗi tuần với kế hoạch tăng liều dần dần. Bệnh nhân thường bắt đầu với liều thấp của semaglutide và tăng lên mỗi 4 tuần cho đến khi đạt liều duy trì đầy đủ là 2,4 mg. Cách tiếp cận từng bước này giúp cơ thể làm quen với thuốc và giảm nguy cơ gặp phải các tác dụng phụ nghiêm trọng liên quan đến tiêu hóa.
Sử dụng ở người trưởng thành
Cả Zepbound và Wegovy hiện đều được chỉ định sử dụng cho người lớn. Trong khi Wegovy đã được phê duyệt để sử dụng ở thanh thiếu niên (trong một số nhóm tuổi đáp ứng tiêu chí nhất định), thì việc sử dụng Zepbound ở nhóm bệnh nhân trẻ hơn vẫn còn hạn chế ở thời điểm hiện tại. Trước khi bắt đầu điều trị, bệnh nhân nên kiểm tra tiêu chí độ tuổi cũng như nhu cầu y tế để đảm bảo phù hợp.
Bù liều khi quên tiêm
Cuộc sống bận rộn có thể khiến bạn quên tiêm một liều. Nếu sử dụng Wegovy, bạn có thể bù liều ngay khi nhớ ra nếu còn hơn 2 ngày (48 giờ) trước liều kế tiếp. Tuy nhiên, nếu thời gian đến liều kế tiếp ít hơn 2 ngày, bạn nên bỏ qua liều đã quên và tiếp tục theo lịch trình bình thường.
Zepbound có quy tắc xử lý liều quên hơi khác. Nếu bạn quên một liều Zepbound, hãy tiêm ngay trong vòng 4 ngày (96 giờ) kể từ thời điểm dự kiến. Nếu đã quá 4 ngày, hãy bỏ qua liều đã quên và đợi đến liều tiếp theo theo lịch trình.
Đối với cả hai loại thuốc, nếu đã quá 2 tuần kể từ liều cuối cùng, hãy liên hệ với bác sĩ để được hướng dẫn cách khởi động lại liệu trình điều trị.
Có thể chuyển đổi giữa Zepbound và Wegovy không?
Việc chuyển đổi giữa hai loại thuốc này là có thể, nhưng chỉ nên thực hiện dưới sự hướng dẫn của bác sĩ. Quyết định chuyển đổi phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm khả năng dung nạp thuốc, hiệu quả giảm cân hoặc kiểm soát đường huyết đã đạt được.
Quá trình chuyển đổi thường cần một giai đoạn ngừng thuốc tạm thời (washout period) hoặc điều chỉnh liều cẩn thận để đảm bảo an toàn và giảm thiểu tác dụng phụ. Nếu bạn đang cân nhắc thay đổi thuốc, hãy thảo luận kỹ lưỡng với bác sĩ, vì họ có thể yêu cầu các xét nghiệm bổ sung hoặc theo dõi sát sao để đảm bảo quá trình chuyển đổi không ảnh hưởng tiêu cực đến tiến trình điều trị của bạn.
Cách so sánh các loại thuốc tiêm giảm cân
Khi so sánh các loại thuốc tiêm giảm cân, hãy xem xét các tiêu chí sau:
- Cơ chế tác động: Thuốc chỉ tác động đến GLP-1 so với thuốc tác động kép GIP/GLP-1. Hiểu rõ sự khác biệt về mặt dược lý có thể giúp bạn chọn liệu pháp mang lại lợi ích lớn hơn.
- Hiệu quả: Xem xét tỷ lệ giảm cân trung bình trong các thử nghiệm lâm sàng. Mặc dù kết quả thử nghiệm chỉ mang tính trung bình và không thể dự đoán chính xác phản ứng của từng cá nhân, nhưng chúng cung cấp một điểm tham chiếu cơ bản.
- Tác dụng phụ: Tất cả các loại thuốc đều có mặt hạn chế. Hãy nghiên cứu tác dụng phụ phổ biến nhất và đánh giá xem bạn có thể dung nạp chúng hay không.
- Dữ liệu dài hạn: Không phải tất cả các loại thuốc đều có cùng thời gian nghiên cứu dài hạn. Những loại thuốc có hồ sơ theo dõi lâu đời hơn có thể mang lại sự tin cậy cao hơn về độ an toàn và hiệu quả trong thời gian dài.
- Lịch trình liều dùng và tính linh hoạt: Một số bệnh nhân thích tiêm mỗi tuần vào một ngày cố định, trong khi những người khác coi trọng khả năng bù liều linh hoạt nếu quên tiêm.
Bảng so sánh
Bảng dưới đây tóm tắt những điểm chính đã được thảo luận trong hướng dẫn này. Đây là cái nhìn tổng quan về Zepbound vs. Wegovy, bao gồm liều dùng, chi phí, cơ chế hoạt động, hiệu quả và nhiều yếu tố khác.
Tiêu chí | Zepbound | Wegovy |
Thành phần hoạt chất | Tirzepatide | Semaglutide |
Nhóm thuốc | Chất chủ vận thụ thể GIP/GLP-1 | Chất chủ vận thụ thể GLP-1 |
Chỉ định FDA | Quản lý cân nặng mãn tính ở người lớn bị béo phì hoặc thừa cân kèm theo các vấn đề sức khỏe | Quản lý cân nặng mãn tính ở người lớn bị béo phì hoặc thừa cân kèm theo các vấn đề sức khỏe; được phê duyệt cho một số đối tượng thanh thiếu niên |
Cơ chế tác động | Tác động kép: Kích hoạt cả thụ thể GIP và GLP-1 | Tác động đơn: Nhắm vào thụ thể GLP-1 |
Tỷ lệ giảm cân trung bình | Có thể cao hơn (~15-20% trong một số thử nghiệm) | ~10-15% trung bình trong một năm |
Lịch trình tiêm | Tiêm mỗi tuần một lần; tăng liều dần dần | Tiêm mỗi tuần một lần; tăng liều dần dần đến 2,4 mg |
Bù liều khi quên | Có thể bù trong vòng 4 ngày | Có thể bù trong vòng 2 ngày |
Tác dụng phụ phổ biến | Buồn nôn, tiêu chảy, táo bón, nôn mửa | Buồn nôn, tiêu chảy, táo bón, nôn mửa |
Rủi ro nghiêm trọng | Viêm tụy, vấn đề túi mật, phản ứng dị ứng tiềm ẩn | Viêm tụy, vấn đề túi mật, phản ứng dị ứng tiềm ẩn |
Rụng tóc | Không phải tác dụng phụ phổ biến; có thể xảy ra do giảm cân nhanh | Không phải tác dụng phụ phổ biến; có thể xảy ra do giảm cân nhanh |
Chuyển đổi giữa các thuốc | Có thể thực hiện dưới sự giám sát y tế | Có thể thực hiện dưới sự giám sát y tế |
Zepbound và Wegovy đều là những lựa chọn tiên tiến trong liệu pháp quản lý cân nặng bằng thuốc. Cả hai đã cho thấy hiệu quả đáng kể, giúp bệnh nhân giảm cân và có thể cải thiện sức khỏe chuyển hóa tổng thể. Cơ chế GIP/GLP-1 kép của Zepbound có thể mang lại lợi thế trong một số trường hợp, giúp giảm cân nhiều hơn. Tuy nhiên, Wegovy với hồ sơ an toàn lâu đời hơn và khả năng linh hoạt hơn trong việc bù liều vẫn là một lựa chọn đáng tin cậy.
Lựa chọn giữa hai loại thuốc này có thể phụ thuộc vào khả năng dung nạp tác dụng phụ, tình trạng bệnh lý cá nhân và mục tiêu sức khỏe dài hạn. Không có giải pháp nào phù hợp với tất cả mọi người.
Bằng cách duy trì giao tiếp cởi mở với bác sĩ, đánh giá phản ứng cá nhân với liệu pháp điều trị, bệnh nhân có thể tìm ra loại thuốc phù hợp nhất với nhu cầu của mình.
Dịch từ: https://driphydration.com/
Bài viết của: Biên tập viên Drip Hydration