Đau răng uống Panadol được không? Chuyên gia giải đáp cách dùng

Đau răng uống Panadol được không là thắc mắc rất phổ biến khi cơn đau răng bất chợt khiến bạn mệt mỏi, mất ngủ và khó sinh hoạt. Hiểu đúng về công dụng, cách dùng và những lưu ý quan trọng giúp bạn giảm đau an toàn và chủ động bảo vệ sức khỏe răng miệng tốt hơn.

Panadol là thuốc gì?

Panadol là thuốc giảm đau – hạ sốt quen thuộc, chứa hoạt chất paracetamol (acetaminophen). Đây là nhóm thuốc được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đánh giá là tương đối an toàn khi dùng đúng liều, phù hợp cho nhiều nhóm tuổi.

Paracetamol hoạt động bằng cách ức chế tổng hợp prostaglandin – chất gây đau và viêm tại mô. Nhờ đó, Panadol thường được chỉ định để giảm đau mức độ nhẹ đến vừa như đau đầu, đau cơ, đau răng, đau bụng kinh hoặc hạ sốt do cảm cúm.

Thời gian thuốc bắt đầu có tác dụng trong vòng 30 – 60 phút và duy trì hiệu quả khoảng 4 – 6 giờ. Đây cũng là lý do Panadol thường được người dùng chọn để xử lý nhanh những cơn đau cấp tính.

Tuy nhiên, dù Panadol được đánh giá lành tính, bạn vẫn cần hiểu rõ cách dùng vì paracetamol là một trong những hoạt chất dễ gây ngộ độc gan nếu dùng quá liều. Theo báo cáo của Harvard Health Publishing (2023), paracetamol là nguyên nhân hàng đầu gây tổn thương gan cấp tại Mỹ khi người dùng tự ý tăng liều mà không biết.

Đau răng uống Panadol được không?

Đau răng thường xuất phát từ các vấn đề như sâu răng, viêm tủy, viêm nướu, áp xe răng hoặc chấn thương răng. Khi răng hoặc nướu bị tổn thương, cơ thể sản sinh prostaglandin – một chất gây viêm – kích thích các dây thần kinh cảm giác, dẫn đến cảm giác đau. Cơ chế này tương tự như các cơn đau viêm khác trong cơ thể.

Panadol là thuốc giảm đau và hạ sốt phổ biến, chứa hoạt chất paracetamol. Paracetamol chủ yếu tác động lên hệ thần kinh trung ương, ức chế enzym cyclooxygenase (COX), từ đó làm giảm sản sinh prostaglandin – nguyên nhân chính gây đau và viêm. Tuy nhiên, paracetamol không có khả năng kháng viêm mạnh như nhóm NSAIDs (ví dụ: ibuprofen, naproxen). Điều này nghĩa là Panadol chỉ giảm đau tạm thời, nhưng không xử lý nguyên nhân gây viêm.

Nghiên cứu của Hiệp hội Nha khoa Mỹ (American Dental Association, 2020, “Evidence-based clinical practice guideline for the pharmacologic management of acute dental pain in adolescents, adults, and older adults” do Dr. Paul A. Moore và cộng sự thực hiện) cho thấy, paracetamol giúp giảm đau hiệu quả trong các trường hợp đau răng nhẹ, như viêm nướu, sâu răng hoặc đau sau thủ thuật nha khoa. Tuy nhiên, với những trường hợp nhiễm trùng nặng, sưng mủ hoặc viêm tủy, Panadol chỉ giảm triệu chứng, không điều trị gốc rễ của bệnh.

Do đó, Panadol chỉ là giải pháp tạm thời để kiểm soát cơn đau, không thay thế việc điều trị nha khoa. Nếu nguyên nhân gây đau không được xử lý, tình trạng sẽ tiếp tục tái phát. Thuốc chỉ phù hợp với những người không có chống chỉ định với paracetamol.

Cách dùng Panadol khi bị đau răng

Cách dùng Panadol khi bị đau răng cụ thể như sau:

Liều dùng tiêu chuẩn cho người lớn

Các tài liệu y khoa quốc tế như Mayo Clinic và NHS (UK) đều khuyến cáo:

• 500 – 1000 mg/lần
• Thời gian giữa mỗi liều Panadol nên cách nhau ít nhất từ 4 đến 6 giờ để đảm bảo an toàn.
• Tối đa: 3000mg/ngày (ưu tiên) hoặc 4000mg/ngày (tối đa tuyệt đối, không được vượt)

Điều này tương đương 1–2 viên Panadol 500mg/lần. Bạn không nên dùng Panadol liên tục nhiều ngày để làm “giảm đau răng dài hạn”. Nếu dùng quá 48 – 72 giờ mà cơn đau không cải thiện, bạn cần khám nha khoa để tìm nguyên nhân.

Liều dùng cho trẻ em

Dựa theo cân nặng (10–15 mg/kg/lần), mỗi 6 giờ, không vượt quá 60 mg/kg/ngày. Tuyệt đối không dùng liều người lớn cho trẻ.

Những điều cần lưu ý khi dùng Panadol giảm đau răng

• Nên uống sau ăn khoảng 30 phút để giảm kích ứng dạ dày.
• Không uống cùng thuốc chứa paracetamol khác để tránh quá liều “ẩn”.
• Không uống rượu bia vì tăng nguy cơ độc gan.
• Không tự ý kết hợp Panadol với thuốc chống viêm NSAIDs khi chưa có tư vấn từ chuyên gia.

Theo một phân tích của Johns Hopkins Medicine (1999, Acetaminophen toxicity: A continuing challenge do Geeta G. Gyamlani, Chirag R. Parikh, Suhail Raoof thực hiện) đã cho thấy đa số người gặp ngộ độc paracetamol là do “vô tình dùng quá liều” khi kết hợp nhiều loại thuốc cảm, sốt, đau đầu mà không kiểm tra thành phần.

Các cách giảm đau răng khác ngoài Panadol

Bạn có thể giảm đau răng bằng nhiều cách khác ngoài Panadol để hạn chế phụ thuộc thuốc và giúp cơn đau dịu nhanh hơn. Cụ thể:

• Chườm lạnh ngoài má trong 10–15 phút giúp giảm sưng và đau, đặc biệt hiệu quả khi đau răng do viêm hoặc sau nhổ răng.
• Súc miệng nước muối ấm giúp sát khuẩn nhẹ, giảm viêm nướu và an toàn cho hầu hết mọi người. Chỉ cần pha ½ thìa muối với một cốc nước ấm rồi súc miệng 30 giây.
• Chườm ấm phù hợp khi đau răng do căng cơ hàm hoặc đau lan theo dây thần kinh. Nếu có sưng, nên ưu tiên chườm lạnh trước.
• Tinh dầu đinh hương có tác dụng gây tê nhẹ và kháng khuẩn, giúp giảm đau tự nhiên. Chỉ cần chấm một lượng nhỏ lên vùng răng đau.
• Tránh các thói quen làm tăng đau như nhai đồ cứng, dùng đồ quá nóng/lạnh, ăn đồ ngọt, nghiến răng hoặc chải răng quá mạnh.
• Giữ vệ sinh răng miệng đúng cách bằng cách đánh răng 2 lần/ngày với bàn chải mềm, dùng chỉ nha khoa và súc miệng theo hướng dẫn để hạn chế vi khuẩn gây đau răng.

Nếu cần lựa chọn khác, một số thuốc NSAIDs như ibuprofen có thể giảm đau tốt, nhưng dễ gây kích ứng dạ dày và ảnh hưởng thận, vì vậy bạn chỉ nên dùng khi có hướng dẫn của bác sĩ.

Khi nào không nên dùng Panadol để giảm đau răng?

Không phải lúc nào đau răng cũng nên dùng Panadol. Dù thuốc khá an toàn, vẫn có những trường hợp cần tránh hoặc hỏi ý kiến bác sĩ trước.

• Người mắc bệnh gan như men gan tăng, viêm gan virus, gan nhiễm mỡ nặng hoặc uống rượu bia thường xuyên nên đặc biệt cẩn thận. Paracetamol có thể gây hại cho gan nếu dùng sai liều.
• Người dị ứng paracetamol (từng nổi mẩn, khó thở, phù mặt) tuyệt đối không dùng lại.
• Người đang uống warfarin cần hỏi bác sĩ trước vì Panadol có thể làm tăng tác dụng của thuốc nếu dùng nhiều ngày.
• Phụ nữ mang thai hoặc cho con bú chỉ nên dùng khi có hướng dẫn chuyên môn.

Lưu ý: Không tự tăng liều Panadol vì có thể gây tổn thương gan. Nếu đau răng kèm sưng mặt, sốt, chảy mủ hoặc đau tăng nhanh trong 24 giờ, bạn cần đi khám ngay vì đây có thể là nhiễm trùng nặng và cần điều trị kháng sinh.

Khi nào bạn nên đi khám nha sĩ

Bạn chỉ nên xem Panadol và các cách tự chăm sóc như giải pháp tạm thời, vì đau răng thường báo hiệu răng hoặc nướu đang gặp vấn đề và cần được điều trị đúng cách. Hãy đến nha sĩ khi gặp các dấu hiệu sau:

• Đau kéo dài hơn 24–48 giờ dù đã uống thuốc và chườm lạnh. Đây có thể là sâu răng nặng, viêm tủy hoặc nhiễm trùng quanh răng.
• Sưng mặt hoặc nướu, vì đây là dấu hiệu nhiễm trùng và có thể lan rộng nếu không được xử lý sớm.
• Đau kèm sốt, cho thấy cơ thể đang phản ứng viêm mạnh và cần được can thiệp y tế.
• Đau khi nhai hoặc khi chạm nhẹ vào răng, có thể liên quan đến viêm dây chằng quanh răng hoặc viêm tủy và cần được nha sĩ kiểm tra bằng X-quang.
• Ê buốt kéo dài khi ăn nóng, lạnh hoặc đồ ngọt, thường gợi ý sâu răng, mòn men hoặc răng bị nứt.
• Chảy mủ quanh răng, dấu hiệu điển hình của áp xe và cần điều trị khẩn cấp để tránh biến chứng.
• Đau sau nhổ răng quá 3 ngày, đặc biệt nếu đau tăng dần hoặc có mùi hôi, có thể là viêm ổ răng khô và cần được khám ngay.

Tóm lại, đau răng uống Panadol được không còn tùy thuộc vào tình trạng răng miệng và sức khỏe của bạn. Panadol chỉ hỗ trợ giảm đau tạm thời, không thể thay thế điều trị nha khoa. Nếu cơn đau kéo dài, kèm sưng, sốt hoặc chảy mủ, bạn nên đi khám sớm để xử lý đúng nguyên nhân và tránh biến chứng. 

Tài liệu tham khảo:

• Harvard Health Publishing. Acetaminophen and liver damage, 2023.
• British Journal of Clinical Pharmacology. Acetaminophen for dental pain: Evidence review, 2018.
• American Dental Association (ADA). Dental pain and emergency recommendations.
• Johns Hopkins Medicine. Acetaminophen overdose clinical summary.
• Mayo Clinic. Acetaminophen dosage guidelines.
• Journal of Dentistry. Comparative study of eugenol and benzocaine in dental pain.
• NHS (UK). Paracetamol: Uses, dosage and warnings.
• Clinical Oral Investigations. Dry socket prevalence and risk factors study.
• American Liver Foundation. Acetaminophen-induced liver injury data.