Bệnh nôn mửa mùa đông (Norovirus): Triệu chứng, nguy cơ mất nước và các lựa chọn điều trị

Bệnh nôn mửa mùa đông – thường gây ra bởi norovirus – là một trong những nguyên nhân hàng đầu dẫn đến cúm dạ dày (stomach flu) trên toàn thế giới. Với khả năng lây lan nhanh và cực kỳ dễ truyền nhiễm, norovirus nổi tiếng với việc gây ra tình trạng nôn mửa đột ngột, tiêu chảy và buồn nôn, thường dẫn đến mất nước nghiêm trọng. 

Hiểu rõ cách thức lây lan, các triệu chứng và các lựa chọn điều trị hiệu quả có thể hỗ trợ phục hồi nhanh hơn và giúp bảo vệ những người dễ mắc và chịu tổn thương với căn bệnh này.

Những điểm chính:

• Bệnh nôn mửa mùa đông thường do norovirus gây ra, một loại virus dễ lây lan dẫn đến nôn mửa và tiêu chảy đột ngột.
• Bệnh lây lan dễ dàng thông qua tiếp xúc giữa người với người, bề mặt bị ô nhiễm và thực phẩm, đặc biệt là trong những tháng mùa đông khi mọi người dành nhiều thời gian ở trong nhà.
• Mất nước (Dehydration) là biến chứng nghiêm trọng nhất do mất dịch và chất điện giải nhanh chóng từ việc nôn mửa và tiêu chảy.
• Trẻ em, người cao tuổi và những cá nhân có hệ thống miễn dịch suy yếu có nguy cơ bị mất nước nghiêm trọng và biến chứng cao hơn.
• Không có thuốc kháng virus đặc hiệu để chữa norovirus; phương pháp điều trị hiện tại là tập trung vào bù nước, giảm triệu chứng và nghỉ ngơi.
• Liệu pháp truyền dịch IV cung cấp khả năng bù nước nhanh chóng khi không thể dung nạp chất lỏng bằng đường uống và có thể hỗ trợ phục hồi đáng kể.
• Điều trị IV tại nhà giúp bệnh nhân tránh việc di chuyển, giảm tiếp xúc và ngăn ngừa sự lây lan thêm của bệnh.
• Rửa tay đúng cách, khử trùng bề mặt và ở nhà khi bị bệnh là những chiến lược phòng ngừa quan trọng được khuyến nghị bởi CDC và WHO.

Bệnh nôn mửa mùa đông là gì?

Bệnh nôn mửa mùa đông là một bệnh đường tiêu hóa thường gây ra bởi norovirus, một loại virus có khả năng lây nhiễm cao ảnh hưởng đến dạ dày và ruột. Nó thường được gọi là “cúm dạ dày” (stomach flu), mặc dù thực sự nó không liên quan đến bệnh cúm.

Theo CDC, norovirus là nguyên nhân phổ biến nhất gây ra viêm dạ dày ruột cấp tính trên toàn cầu.

Tại sao bệnh phổ biến vào mùa đông

Các ca nhiễm norovirus gia tăng trong những tháng lạnh hơn vì mọi người dành nhiều thời gian hơn ở trong nhà, tiếp xúc gần gũi với người khác, khiến việc lây truyền trở nên dễ dàng hơn. Virus cũng ổn định hơn trong nhiệt độ lạnh, giúp nó tồn tại trên các bề mặt lâu hơn.

Ai có thể mắc bệnh

Bất kỳ ai cũng có thể mắc bệnh nôn mửa mùa đông, nhưng các đợt bùng phát đặc biệt phổ biến ở trường học, viện dưỡng lão, tàu du lịch và các hộ gia đình. Trẻ em, người già và những người có hệ thống miễn dịch suy yếu có nhiều khả năng bị bệnh nặng hơn.

Triệu chứng của bênh nôn mửa mùa đông do Norovirus

Các triệu chứng của bệnh thường xuất hiện 12 – 48 giờ sau khi tiếp xúc và thường bắt đầu đột ngột.

• Nôn mửa: Nôn mửa thường xuyên và mạnh là triệu chứng điển hình, đặc biệt là ở trẻ em.
• Tiêu chảy: Tiêu chảy phân lỏng rất phổ biến và góp phần đáng kể vào việc mất dịch và điện giải.
• Buồn nôn: Buồn nôn kéo dài thường đi kèm với nôn mửa và có thể khiến người bệnh khó duy trì việc uống nước.
• Co thắt bụng: Đau bụng và chuột rút có thể xảy ra.
• Sốt và mệt mỏi: Sốt nhẹ, ớn lạnh, đau cơ và mệt mỏi cực độ là phổ biến khi hệ thống miễn dịch của cơ thể phản ứng với nhiễm trùng.

Dấu hiệu mất nước cần lưu ý

Khô miệng, chóng mặt, nước tiểu sẫm màu, giảm đi tiểu và yếu người là những dấu hiệu cảnh báo then chốt của tình trạng mất nước do norovirus.

Cách Norovirus lây lan

• Người sang người: Norovirus lây lan dễ dàng thông qua tiếp xúc trực tiếp với người nhiễm bệnh, đặc biệt là trong quá trình chăm sóc hoặc dùng chung thức ăn.
• Bề mặt: Virus có thể tồn tại nhiều ngày trên các bề mặt bị ô nhiễm như tay nắm cửa, mặt bàn và thiết bị vệ sinh.
• Ô nhiễm thực phẩm: Thực phẩm được chuẩn bị bởi người đang bị bệnh hoặc được rửa bằng nước nhiễm bẩn có thể làm lây lan nhiễm trùng.
• Tại sao nó lây lan nhanh chóng: Chỉ cần một lượng nhỏ khoảng 18 hạt virus là có thể gây nhiễm trùng, khiến norovirus trở nên cực kỳ dễ lây lan. 

Nguy cơ mất nước

Tại sao nôn mửa và tiêu chảy gây mất dịch nhanh

Nôn mửa và tiêu chảy lặp đi lặp lại dẫn đến mất nước và điện giải nhanh chóng, làm rối loạn sự cân bằng của cơ thể.

Nhóm nguy cơ cao

Trẻ sơ sinh, người lớn tuổi, phụ nữ mang thai và những người mắc bệnh mạn tính có nguy cơ mất nước nghiêm trọng cao hơn.

Khi mất nước trở nên nguy hiểm

Mất nước nghiêm trọng có thể gây lú lẫn, nhịp tim nhanh, huyết áp thấp và có thể cần chăm sóc y tế khẩn cấp.

Cách điều trị bệnh nôn mửa mùa đông

Không có phương pháp điều trị kháng virus

Không có thuốc kháng virus cụ thể cho norovirus; việc điều trị hiện tại chỉ tập trung vào quản lý triệu chứng.

Tập trung vào bù nước

Duy trì việc bù nước đúng cách là nền tảng của quá trình điều trị.

Bù nước đường uống so với đường tĩnh mạch (IV)

Dung dịch bù nước đường uống hiệu quả cho các trường hợp nhẹ, nhưng nôn mửa nghiêm trọng có thể ngăn cản việc hấp thụ đủ lượng nước. Liệu pháp truyền dịch IV bỏ qua hệ tiêu hóa để đưa chất lỏng vào cơ thể nhanh hơn.

Đọc chi tiết về Gói truyền bù nước – điện giải và hỗ trợ hệ tiêu hoá (Stomach Flu) của Drip Hydration

Biện pháp tự khắc phục tại nhà so với hỗ trợ lâm sàng

Mặc dù nghỉ ngơi và uống nước giúp nhiều người hồi phục tại nhà, nhưng việc nôn mửa liên tục hoặc các triệu chứng xấu đi có thể cần đến sự can thiệp lâm sàng. Vì vậy cần lưu ý nếu triệu chứng nôn mửa và tiêu chảy khiến việc mất nước trở nên nghiêm trọng thì cần liên hệ ngay với các nhân viên y tế.

Cách liệu pháp IV hỗ trợ phục hồi

Tại sao bù nước IV giúp ích trong khi nhiễm Norovirus

Liệu pháp IV cho cúm dạ dày cung cấp chất lỏng trực tiếp vào máu, hỗ trợ bù nước nhanh chóng khi không thể dung nạp chất lỏng qua đường uống.

Chất điện giải và hấp thụ nhanh

Dịch truyền IV thay thế các chất điện giải thiết yếu một cách nhanh chóng, giúp khôi phục sự cân bằng và giảm mệt mỏi liên quan đến mất nước.

Thuốc chống nôn (nếu có)

Trong một số bối cảnh lâm sàng, liệu pháp IV có thể bao gồm thuốc chống nôn để giúp kiểm soát tình trạng nôn mửa và cải thiện sự thoải mái.

Mẹo phòng ngừa

• Rửa tay: Rửa tay thật kỹ bằng xà phòng và nước, đặc biệt là sau khi đi vệ sinh hoặc trước khi ăn.
• Khử trùng bề mặt: Sử dụng các chất tẩy rửa gốc thuốc tẩy (bleach) để khử trùng bề mặt, vì norovirus có khả năng kháng nhiều loại chất khử trùng gia dụng thông thường.
• Ở nhà khi có triệu chứng: Ở nhà ít nhất 48 giờ sau khi các triệu chứng chấm dứt để ngăn ngừa lây lan virus.
• Tránh chuẩn bị thức ăn khi đang bệnh: Không chuẩn bị thức ăn cho người khác khi đang ốm hoặc ngay sau khi hồi phục.

Khi nào cần gặp bác sĩ

• Mất nước nghiêm trọng: Tìm kiếm sự chăm sóc nếu các triệu chứng mất nước trở nên tồi tệ hơn hoặc không thể giữ lại chất lỏng trong cơ thể.
• Không đi tiểu: Không đi tiểu trong 8 – 12 giờ ở người lớn hoặc ít tã ướt hơn ở trẻ em là dấu hiệu đáng lo ngại.
• Sốt cao hoặc có máu trong phân: Những dấu hiệu này có thể cho thấy các biến chứng hoặc một tình trạng bệnh lý khác.
• Triệu chứng kéo dài hơn 3 ngày: Bệnh kéo dài dai dẳng có thể cần được đánh giá y tế.
• Các triệu chứng báo động đỏ ở trẻ em và người già: Lờ đờ, lú lẫn, mắt trũng sâu hoặc cực kỳ yếu sức cần được chăm sóc khẩn cấp.

Nếu bạn hoặc người thân đang vật lộn với tình trạng mất nước do norovirus, hãy cân nhắc liệu pháp bù nước IV chuyên nghiệp để giảm nhẹ triệu chứng và phục hồi nhanh hơn. Liên hệ ngay với chúng tôi qua hotline hoặc đặt hẹn qua mẫu trên website để được hỗ trợ và tư vấn cụ thể hơn các giải pháp điều trị và phục hồi.

Dịch từ: https://driphydration.com/blog/winter-vomiting-disease-norovirus/