Hay choáng váng chóng mặt: Nguyên nhân và cách xử lý hiệu quả

Bạn thường xuyên cảm thấy choáng váng chóng mặt, hoa mắt hoặc mất thăng bằng mà không rõ nguyên nhân? Tình trạng này có thể xuất phát từ nhiều yếu tố như hạ huyết áp, thiếu máu, căng thẳng hay vấn đề về tai trong. Áp dụng các biện pháp chăm sóc đúng cách sẽ giúp bạn giảm nhanh cảm giác khó chịu, cải thiện sức khỏe và phòng ngừa các biến chứng nguy hiểm.

Choáng váng chóng mặt biểu hiện ra sao?

Choáng váng chóng mặt là cảm giác mất thăng bằng, quay cuồng hoặc lâng lâng, khiến người bệnh khó kiểm soát được tư thế cơ thể. Tình trạng này có thể xuất hiện đột ngột hoặc kéo dài tùy nguyên nhân. Dưới đây là những biểu hiện thường gặp:

• Cảm giác đầu lâng lâng, quay cuồng, mọi vật như đang xoay tròn: Đây là dấu hiệu điển hình của rối loạn tiền đình – nguyên nhân phổ biến nhất gây chóng mặt.
• Khó giữ thăng bằng khi đi lại hoặc đứng dậy đột ngột: Choáng váng mất thăng bằng khi đứng dậy, do máu chưa kịp lưu thông lên não, gọi là hạ huyết áp tư thế đứng (orthostatic hypotension).
• Buồn nôn, mờ mắt hoặc ù tai đi kèm: Là phản ứng của hệ thần kinh khi cơ thể gặp rối loạn định hướng không gian.
• Thường xuyên mệt mỏi, mất tập trung, hay bị choáng váng chóng mặt trong sinh hoạt hằng ngày: Nếu tình trạng xảy ra thường xuyên, bạn cần xem lại thói quen ăn uống, nghỉ ngơi và theo dõi huyết áp định kỳ.

Phân loại những kiểu choáng váng chóng mặt phổ biến

Choáng váng chóng mặt là tình trạng có nhiều dạng biểu hiện khác nhau, tùy thuộc vào nguyên nhân và mức độ rối loạn trong cơ thể. Theo Johns Hopkins Medicine (2022), có thể chia thành các nhóm chính sau:

• Chóng mặt do rối loạn tiền đình (Vertigo): Đây là dạng thường gặp nhất, khiến người bệnh có cảm giác mọi vật xung quanh quay tròn hoặc đang chuyển động. Khi xoay đầu hoặc thay đổi tư thế, cơn chóng mặt có thể trở nên dữ dội hơn.

• Chóng mặt không do tiền đình (Non-vertigo dizziness): Người bệnh cảm thấy đầu choáng váng lâng lâng, mờ mắt hoặc như đang bồng bềnh, nhưng không thấy vật quay tròn. Nguyên nhân thường do thiếu máu, mất nước, hạ đường huyết hoặc căng thẳng kéo dài.

• Chóng mặt do thay đổi tư thế (Orthostatic Hypotension): Xảy ra khi bị choáng váng mất thăng bằng khi đứng dậy đột ngột, do huyết áp giảm tạm thời khiến máu không lên não kịp thời. Dạng này thường gặp ở người lớn tuổi, người đang dùng thuốc huyết áp hoặc thiếu nước.

• Chóng mặt do yếu tố tâm lý hoặc căng thẳng: Người hay choáng váng chóng mặt trong thời gian dài có thể gặp rối loạn lo âu, stress hoặc trầm cảm nhẹ. Căng thẳng mãn tính có thể làm rối loạn dẫn truyền thần kinh và ảnh hưởng đến khả năng giữ thăng bằng.

Nguyên nhân gây ra hiện tượng choáng váng chóng mặt

Choáng váng chóng mặt có thể bắt nguồn từ nhiều nguyên nhân khác nhau. Hơn 70% trường hợp liên quan đến hệ tuần hoàn hoặc thần kinh. Một số nguyên nhân phổ biến bao gồm:

• Thiếu máu hoặc hạ huyết áp: Khi máu không cung cấp đủ oxy cho não, người bệnh cảm thấy lâng lâng, mờ mắt hoặc mất định hướng.
• Rối loạn tiền đình: Gây mất thăng bằng, quay cuồng, đặc biệt khi xoay đầu.
• Thiếu ngủ, stress kéo dài: Làm rối loạn dẫn truyền thần kinh, ảnh hưởng đến khả năng điều hòa cơ thể.
• Tác dụng phụ của thuốc: Một số thuốc điều trị tim mạch hoặc an thần có thể gây chóng mặt.

Ngoài ra, nghiên cứu của National Center for Biotechnology Information (NCBI) năm 2023 cho thấy việc thiếu vitamin nhóm B và Magie cũng liên quan đến nguy cơ chóng mặt mạn tính.

Những biến chứng nguy hiểm có thể gặp phải nếu thờ ơ trước những cơn choáng váng chóng mặt

Choáng váng chóng mặt thường được xem là triệu chứng nhẹ, nhưng nếu bỏ qua, cơ thể có thể gặp nhiều biến chứng nguy hiểm như sau:

• Ngã, chấn thương do mất thăng bằng: Những người bị choáng váng mất thăng bằng khi đứng dậy hoặc di chuyển đột ngột dễ té ngã, gây gãy xương hoặc chấn thương sọ não.
• Nguy cơ tai biến tim mạch hoặc đột quỵ: Cơn chóng mặt kéo dài, đặc biệt kèm đầu choáng váng lâng lâng, có thể là dấu hiệu của thiếu máu não tạm thời hoặc các rối loạn tim mạch nghiêm trọng.
• Mất khả năng vận động và sinh hoạt bình thường: Nếu hay choáng váng chóng mặt mà không điều trị, người bệnh sẽ tránh vận động, dẫn đến giảm cơ bắp, teo cơ và suy giảm sức khỏe tổng thể.
• Ảnh hưởng tâm lý lâu dài: Cơn chóng mặt kéo dài khiến nhiều người lo lắng, căng thẳng, thậm chí trầm cảm. Việc không tìm cách khắc phục tình trạng này có thể dẫn tới rối loạn lo âu mạn tính.

Cải thiện tình trạng choáng váng chóng mặt bằng liệu pháp bổ sung Vitamin tĩnh mạch

Các nghiên cứu và kinh nghiệm lâm sàng cho thấy, choáng váng chóng mặt có thể được cải thiện nhờ liệu pháp bổ sung vitamin tĩnh mạch (IV vitamin therapy), đặc biệt với những người có thiếu hụt dưỡng chất quan trọng:

• Bổ sung Vitamin B và Magie: Việc truyền Vitamin B12, B6 kết hợp magie tĩnh mạch giúp hỗ trợ hệ thần kinh và cân bằng điện giải, giảm cảm giác đầu choáng váng lâng lâng.
• Hỗ trợ phục hồi năng lượng nhanh chóng: Những người hay choáng váng chóng mặt do thiếu năng lượng hoặc mệt mỏi có thể nhận thấy cải thiện rõ rệt sau liệu pháp IV vitamin, nhờ cung cấp dưỡng chất trực tiếp vào máu.
• Cải thiện tuần hoàn não và thăng bằng: Vitamin tĩnh mạch giúp tăng lưu lượng máu và oxy lên não, từ đó giảm hiện tượng bị choáng váng mất thăng bằng khi đứng dậy, đồng thời hỗ trợ cải thiện khả năng tập trung.
• Hỗ trợ cơ thể chống stress và mệt mỏi mãn tính: Liệu pháp IV vitamin cũng giúp điều chỉnh các yếu tố chống oxy hóa, giảm căng thẳng và mệt mỏi kéo dài – nguyên nhân phổ biến gây choáng váng chóng mặt.

Khi nào bạn cần gặp bác sĩ?

Bạn nên đến gặp bác sĩ ngay khi hay choáng váng chóng mặt kèm theo các dấu hiệu như mất thị lực, yếu nửa người, đau ngực hoặc ngất xỉu. Đây có thể là biểu hiện của đột quỵ nhẹ (TIA) hoặc rối loạn thần kinh trung ương.

Nếu triệu chứng kéo dài trên 3 ngày, kèm nhịp tim bất thường hoặc tụt huyết áp, người bệnh cần được chẩn đoán sớm để tránh tổn thương não vĩnh viễn.

Choáng váng chóng mặt không chỉ là triệu chứng thoáng qua mà còn là tín hiệu cảnh báo nhiều bệnh lý tiềm ẩn. Việc hiểu rõ nguyên nhân, xác định đúng thời điểm cần khám bác sĩ có thể giúp giảm triệu chứng và phòng ngừa biến chứng nguy hiểm. Hãy lắng nghe cơ thể, đừng chủ quan trước những dấu hiệu nhỏ- vì đó có thể là “lời cảnh báo sớm” cho sức khỏe của chính bạn.

Nguồn tham khảo: 

https://www.msdmanuals.com/vi/professional/cho%C3%A1ng-v%C3%A1ng-v%C3%A0-ch%C3%B3ng-m%E1%BA%B7t